Vấn đề chống cháy nổ, hỏa hoạn được tính toán trong quá trình xây dựng, nhằm đảm bảo an toàn cho tài sản và tính mạng con người. Bậc chịu lửa công trình là một thông số quan trọng cần được chú ý khi thiết kế xây dựng hệ thống PCCC chữa cháy hiệu quả.
Trước tiên, chúng ta cần hiểu rõ về bậc chịu lửa là gì? Ý nghĩa, những yếu tố ảnh hưởng đến việc xác định bậc chịu lửa công trình. Hãy cùng tìm hiểu cách xác định bậc chịu lửa công trình chuẩn, hiệu quả qua bài viết dưới đây nhé!
Bậc chịu lửa là gì?
Bậc chịu lửa là một chỉ số quan trọng dùng để đánh giá khả năng chịu nhiệt, chống cháy của một công trình. Thông số này sẽ thể hiện thời gian tối đa mà một kết cấu hoặc công trình có thể chịu được nhiệt, không cháy, không biến dạng nhiệt khi tiếp xúc ở nhiệt độ cao.
Xem thêm: Cửa thép chống cháy Cửa Thép Việt
Căn cứ Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 03:2012/BXD: Bậc chịu lửa là đặc trưng giới hạn chịu lửa của công trình, nhà ở được xác định bằng giới hạn chịu lửa của các kết cấu chính. Việc xác định bậc chịu lửa trong PCCC là vấn đề quan trọng, bởi:
- Xác định và thiết kế bậc chịu lửa đủ cao sẽ giúp nâng cao an toàn, bảo vệ công trình khỏi rủi ro hỏa hoạn gây thiệt hại về người và của. Bậc chịu lửa càng cao thì tính an toàn của con người trong công trình đó càng cao.
- Bậc chịu lửa cao đóng vai trò quan trọng bảo vệ tài sản của chủ đầu tư, các đơn vị khi có cháy nổ xảy ra. Thiết kế bậc chịu lửa cao giúp bạn hạn chế tối đa những thiệt hại về tài sản.
- Thiết kế đảm bảo bậc chịu lửa cao là cách thức tuân thủ pháp luật về PCCC công trình, nêu cao trách nhiệm bảo vệ tài sản và tính mạng con người.
Các loại bậc chịu lửa công trình theo quy định
Cấp bậc chịu lửa công trình là một chỉ số được quản lý nghiêm ngặt bởi cơ quan chức năng, có quy định trong luật. Cụ thể, căn cứ pháp lý tại QC06:2021/BXD và TCVN 2622-1995, bậc chịu lửa công trình được phân loại dựa trên thang đo tiêu chuẩn với 5 bậc I, II, III, IV và V.
Theo đó, mỗi cấp bậc sẽ được phân loại theo mức độ giảm dần về khả năng chịu nhiệt chống cháy và khả năng chống lại sự hủy hoại khi gặp điều kiện hỏa hoạn. Theo quy định tại QC06:2021/BXD, bậc chịu lửa sẽ như sau:
| Bậc chịu lửa | Các bộ phận chịu lực trong nhà | Tường ngoài không chịu lực | Sàn giữa các tầng | Bộ phận mái – Tấm lợp | Bộ phận mái – dàn, gầm, xà gồ | Kết cấu buồng thang bộ – tường trong | Bản thang, chiếu thang bộ |
| I | R 120 | E 30 | REI 60 | RE 30 | R 30 | REI 120 | R 60 |
| II | R 90 | E 15 | REI 45 | RE 15 | R 15 | REI 90 | R 60 |
| III | R 45 | E 15 | REI 45 | RE 15 | R 15 | REI 60 | R 45 |
| IV | R 15 | E 15 | REI 15 | RE 15 | R 15 | REI 45 | R 15 |
| V | Không quy định | ||||||
Theo đó:
- R là khả năng chịu lực của kết cấu công trình.
- E là tính toàn vẹn của kết cấu khi chịu nhiệt.
- I là khả năng chịu nhiệt, cách nhiệt của kết cấu.
- Các chỉ số là giới hạn chịu nhiệt tối thiểu, không thấp hơn giá trị yêu cầu.
Các yếu tố ảnh hưởng đến bậc chịu lửa
Bậc chịu lửa công trình dân dụng chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố. Hiểu rõ những yếu tố nào gây ra tác động chính sẽ giúp điều chỉnh, xây dựng bậc chịu lửa cao, tối ưu chi phí cho công trình:
- Số tầng: Công trình có số tầng càng cao, kết cấu càng lớn thì yêu cầu bậc chịu lửa càng cao.
- Phân loại nhóm nguy hiểm cháy: Tùy thuộc vào công năng sử dụng của công trình như nhà xưởng sản xuất hay nhà ở hay trung tâm thương mại hay các khu vực sản xuất đặc biệt mà mức độ nguy hiểm cháy nổ sẽ khác nhau.
- Diện tích khoang cháy: Diện tích các khoang cháy càng lớn thì nguy cơ cháy lan rộng càng cao và nhanh. Do vậy, bậc chịu lửa của công trình sẽ càng cao hơn.
- Tính nguy hiểm cháy của công trình: Công trình chứa các chất dễ cháy nổ, hóa chất thì yêu cầu bậc chịu lửa của công trình càng cao hơn. Bậc chịu lửa nhà ở thấp hơn bậc chịu lửa của nhà xưởng
Dựa trên các yếu tố này mà chúng ta có thể đánh giá mức độ và cấp bậc chịu lửa của công trình công nghiệp đó ở mức cao hay thấp.
Cách xác định bậc chịu lửa của công trình
Việc xác định bậc chịu lửa công trình sẽ được thực hiện dựa trên các tính toán kỹ thuật và tiêu chuẩn/ quy định hiện hành về bậc chịu lửa. Các bước xác định bậc chịu lửa công trình hiệu quả, chính xác:
- Bước 1: Xác định giới hạn chịu lửa cửa các cấu kiện tạo nên kết cấu công trình. Các cấu kiện chính như: tường, cột, sàn, dầm, mái cùng thời gian giới hạn chịu lửa của cấu kiện có thể chịu được nhiệt độ cao mà không bị biến dạng, sập, giảm khả năng chịu lực.
- Bước 2: So sánh giới hạn chịu lửa của các cấu kiện với bảng quy định tại QC06:2021/BXD và bảng 2 của TCVN 2622-1995.
| Bậc chịu lửa | Cột tường chịu lực, buồng thang | Chiếu nghỉ, bậc và các cấu kiện khác của thang | Tường ngoài không chịu lực | Tường trong không chịu lực (tường ngăn) | Tấm lát và các cấu kiện chịu lực khác của sàn | Tấm lát và các cấu kiện chịu lực khác của mái |
| I | 150 | 60 | 30 | 30 | 60 | 30 |
| II | 120 | 60 | 15 | 15 | 45 | 15 |
| III | 120 | 60 | 15 | 15 | 45 | Không quy định |
| IV | 30 | 15 | 15 | 15 | 15 | Không quy định |
| V | Không quy định | |||||
Các số liệu được tính bằng giới hạn chịu lửa theo phút.
- Bước 3: Xác định bậc chịu lửa cuối cùng của công trình sẽ bằng bậc chịu lửa thấp nhất của các cấu kiện.
Một số lưu ý khi xác định bậc chịu lửa công trình:
- Chủ đầu tư nên tham khảo ý kiến chuyên môn của kỹ sư xây dựng, công an PCCC hay chuyên gia trong lĩnh vực PCCC để đảm bảo tính chính xác của các bậc chịu lửa công trình cụ thể.
- Sử dụng vật liệu chịu lửa chịu nhiệt chống cháy để tăng bậc chịu lửa cho công trình.
Lời kết
Trên đây là những thông tin liên quan đến bậc chịu lửa, giới hạn chịu lửa của kết cấu công trình. Việc hiểu cách xác định bậc chịu lửa của công trình là điều cần thiết, để hoàn thiện thiết kế, sử dụng vật liệu chống cháy, tăng cường an toàn cháy nổ.
Xem thêm:
